ચંદીગઢ:હરિયાણા સરકારે રાજ્યમાં સ્વાસ્થ્ય સુરક્ષાને સુદ્રઢ બનાવવા અને આવનારી પેઢીને જીવલેણ રોગોથી બચાવવા માટે એક ક્રાંતિકારી નીતિ અમલમાં મૂકવાનો નિર્ણય કર્યો છે. નવી નીતિ મુજબ, હવે માત્ર સગર્ભા સ્ત્રીઓ જ નહીં, પરંતુ તેમના પતિઓનું પણ ફરજિયાતપણે HIV અને સિફિલિસ માટે પરીક્ષણ કરવામાં આવશે. હરિયાણા સ્ટેટ એઇડ્સ કંટ્રોલ સોસાયટીની બેઠકમાં લેવાયેલા આ નિર્ણયનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય માતાથી બાળકમાં થતા સંક્રમણને (Vertical Transmission) અટકાવવાનો છે. આરોગ્ય વિભાગના મતે, જો પિતા ચેપગ્રસ્ત હોય તો તેની અસર પરોક્ષ રીતે ગર્ભસ્થ બાળક પર પડતી હોય છે, જેને રોકવા માટે આ 'કપલ ટેસ્ટિંગ' મોડલ અત્યંત કારગત સાબિત થશે.

આ મહત્વાકાંક્ષી પ્રોજેક્ટ માટે સરકાર દ્વારા વર્ષ ૨૦૨૬-૨૭ ના બજેટમાં ₹૪૭.૧૬ કરોડની માતબર રકમ ફાળવવામાં આવી છે. રાષ્ટ્રીય એઇડ્સ નિયંત્રણ સંગઠન (NACO) ના માર્ગદર્શન હેઠળ રાજ્યમાં વાર્ષિક અંદાજે ૧૨ લાખ પરીક્ષણો કરવાનું લક્ષ્ય રાખવામાં આવ્યું છે. આ ઉપરાંત, દર્દીઓના સતત મોનિટરિંગ માટે ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ તૈયાર કરવામાં આવશે, જે વોઈસ મેસેજ અને એલર્ટ દ્વારા સારવાર માટે ફોલો-અપ રીમાઇન્ડર્સ આપશે. રાજ્યમાં તપાસ સુવિધા વધારવા માટે પંચકુલામાં નવી હાઈ-ટેક વાયરલ લોડ લેબ સ્થાપવાના પ્રસ્તાવને પણ મંજૂરી આપી દેવામાં આવી છે, જે રોહતક સ્થિત હાલની લેબ પરનું ભારણ ઘટાડશે.

નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર, HIV અને સિફિલિસ બંને એવા રોગો છે જે શરીરની રોગપ્રતિકારક શક્તિને તોડી પાડે છે અને જો સગર્ભાવસ્થા દરમિયાન તેની જાણ ન થાય, તો બાળક ગંભીર ખોડખાંપણ અથવા જીવલેણ ચેપ સાથે જન્મી શકે છે. સિફિલિસ એ બેક્ટેરિયાથી ફેલાતો ગંભીર જાતીય રોગ છે, જ્યારે HIV સીધો શ્વેત કણો પર હુમલો કરી એઇડ્સ જેવી સ્થિતિ સર્જે છે. સરકારની આ નવી વ્યુહરચના હેઠળ કાર્યસ્થળો પર પણ જાગૃતિ અભિયાન ચલાવવામાં આવશે. આ નીતિના પાંચ મુખ્ય મુદ્દાઓ નીચે મુજબ છે:

• પતિ-પત્ની બંનેનું ફરજિયાત પરીક્ષણ: સગર્ભા મહિલાની સાથે તેના પતિનું HIV-સિફિલિસ ટેસ્ટિંગ.

• માતાથી બાળકમાં સંક્રમણ પર રોક: ગર્ભસ્થ બાળકને જન્મજાત એઇડ્સ કે સિફિલિસથી સુરક્ષિત રાખવાનું લક્ષ્ય.

• ભારે બજેટ અને લક્ષ્યાંક: ₹૪૭.૧૬ કરોડની ફાળવણી અને વર્ષે ૧.૨ મિલિયન પરીક્ષણોનું આયોજન.

• ડિજિટલ મોનિટરિંગ: દર્દીઓને દવા અને સારવાર માટે વોઈસ એલર્ટ દ્વારા ટ્રેક કરવાની સુવિધા.

• નવી લેબની સ્થાપના: પંચકુલામાં આધુનિક વાયરલ લોડ લેબ દ્વારા તપાસ પ્રક્રિયા ઝડપી બનાવાશે.