નવી દિલ્હી: વર્ષ ૨૦૨૫ના અંતિમ પડાવ પર ભારતની સુરક્ષા પ્રણાલીએ એક સુવર્ણ સિદ્ધિ હાંસલ કરી છે. બદલાતા વૈશ્વિક સમીકરણો અને સરહદ પર વધતા પડકારો વચ્ચે ભારતીય સેના હવે 'લાંબા યુદ્ધ' લડવા માટે વધુ શક્તિશાળી અને આત્મનિર્ભર બની ગઈ છે. સેનાના શસ્ત્રાગારમાં રહેલો ૯૦% થી વધુ દારૂગોળો હવે સંપૂર્ણપણે સ્વદેશી છે, જે દુશ્મનો માટે લાલબત્તી સમાન છે.
ભૂતકાળમાં રશિયા-યુક્રેન અને અન્ય વૈશ્વિક યુદ્ધોમાંથી શીખ મેળવીને ભારતે તેની સપ્લાય ચેઇનને સુરક્ષિત બનાવી છે. અગાઉ ભારતે દારૂગોળા માટે વિદેશી રાષ્ટ્રો પર નિર્ભર રહેવું પડતું હતું, જે કટોકટીના સમયે જોખમી સાબિત થઈ શકતું હતું. પરંતુ હવે "મેક ઇન ઇન્ડિયા" અને "આત્મનિર્ભર ભારત" અભિયાન હેઠળ પરિસ્થિતિ બદલાઈ ગઈ છે. સેના પાસે હાલમાં ૨૦૦થી વધુ પ્રકારના દારૂગોળા અને અત્યંત સચોટ નિશાન સાધતા (Precision) શસ્ત્રો છે, જેમાંથી મોટાભાગના ભારતમાં જ તૈયાર થાય છે.
છેલ્લા ત્રણથી ચાર વર્ષમાં સંરક્ષણ ખરીદી પ્રક્રિયામાં કરાયેલા મોટા સુધારાને કારણે ખાનગી અને સરકારી ભારતીય કંપનીઓ માટે રસ્તો સાફ થયો છે. આંકડા મુજબ, છેલ્લા ત્રણ વર્ષમાં સ્થાનિક ઉત્પાદકોને આશરે રૂ. ૨૬,૦૦૦ કરોડના દારૂગોળાના ઓર્ડર આપવામાં આવ્યા છે. આ પગલાથી માત્ર સુરક્ષા જ મજબૂત નથી થઈ, પરંતુ દેશના સંરક્ષણ ઉદ્યોગને પણ નવી પાંખો મળી છે.
 ભારતીય સેના હવે માત્ર શસ્ત્રો જ નહીં, પરંતુ તેના માટે જરૂરી કાચો માલ પણ ભારતમાં જ તૈયાર થાય તેવા લક્ષ્ય પર કામ કરી રહી છે. ફેક્ટરીઓનું આધુનિકીકરણ અને ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફરને કારણે હવે મિસાઇલોથી લઈને નાની ગોળીઓ સુધીની સપ્લાય અવિરત રહેશે. આ વ્યૂહાત્મક સ્વાયત્તતા ભારતને કોઈપણ પક્ષપાત કે દબાણ વગર પોતાની રક્ષા કરવા સક્ષમ બનાવે છે. આ આત્મનિર્ભરતા એ માત્ર લશ્કરી સિદ્ધિ નથી, પરંતુ ૨૧મી સદીના મજબૂત ભારતની ઓળખ છે, જે વૈશ્વિક પડકારો વચ્ચે પોતાની સુરક્ષા પોતે જ કરવા માટે સજ્જ છે.