નવી દિલ્હી : ભારત-અમેરિકા વેપાર સોદા માટે અમેરિકા ગયેલી ભારતીય ટીમ પરત ફરી છે. મુખ્ય વાટાઘાટકાર રાજેશ અગ્રવાલના નેતૃત્વ હેઠળની ભારતીય ટીમ વચગાળાના વેપાર કરાર પર વાટાઘાટોનો બીજો રાઉન્ડ પૂર્ણ કર્યા પછી વોશિંગ્ટનથી પરત ફરી છે, પરંતુ ચર્ચા ચાલુ રહેશે. અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે કૃષિ અને ઓટો જેવા ઘણા મુદ્દાઓ પર કોઈ સર્વસંમતિ નથી, તેથી ચર્ચા ચાલુ રહેશે.

અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે વાટાઘાટો અંતિમ તબક્કામાં છે અને 9 જુલાઈ પહેલા તેનો નિર્ણય જાહેર થવાની અપેક્ષા છે. તેમણે કહ્યું કે જોકે, કૃષિ અને ઓટો ક્ષેત્રોને લગતા મુદ્દાઓને ઉકેલવાની હજુ પણ જરૂર છે. ભારતીય ટીમ 26 જૂનથી 2 જુલાઈ સુધી અમેરિકા સાથે વચગાળાના વેપાર કરાર પર વાટાઘાટો કરવા ગઈ હતી.

આ ચર્ચાઓ મહત્વપૂર્ણ છે કારણ કે ટ્રમ્પ દ્વારા પારસ્પરિક ટેરિફ (ટેરિફ ડેડલાઇન) સ્થગિત કરવાની કાર્યવાહી 9 જુલાઈના રોજ સમાપ્ત થઈ રહી છે. બંને પક્ષો તે પહેલાં વાટાઘાટોને અંતિમ સ્વરૂપ આપવાનું વિચારી રહ્યા છે. ભારતે અમેરિકન કૃષિ અને ડેરી ઉત્પાદનો પર ટેરિફ છૂટ આપવા અંગે પોતાનું વલણ કડક બનાવ્યું છે અને આ અંગે કોઈ પણ પ્રકારનું સમાધાન કરવા માંગતું નથી, કારણ કે આ એક વ્યૂહાત્મક રીતે સંવેદનશીલ ક્ષેત્ર છે, જે ભારત માટે સોદો કરવા માટે મોટો આંચકો બની શકે છે.

ભારતનું કડક વલણ
ભારતીય વેપાર વાટાઘાટ ટીમ એવા સમયે પરત ફરી છે જ્યારે થોડા દિવસો પહેલા ટ્રમ્પે જાહેરાત કરી હતી કે ભારત ટેરિફમાં મોટો ઘટાડો કરવા જઈ રહ્યું છે અને અમેરિકા માટે તેનું બજાર ખોલી રહ્યું છે. તે જ સમયે, એવું પણ અહેવાલ હતું કે ભારત 48 કલાકની અંદર સોદો કરી શકે છે. જો કે, હવે ભારતનું આ પગલું તેના કઠોર વલણને દર્શાવે છે. ભારત ઘણી બાબતો પર સહમત નથી અને અમેરિકાની માંગને નકારી રહ્યું છે.

ભારતે ઓટો સેક્ટરમાં 25 ટકા ડ્યુટીનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો છે. તેણે આ મુદ્દો વિશ્વ વેપાર સંગઠન (WTO) ની સુરક્ષા સમિતિમાં ઉઠાવ્યો છે. ભારતે WTO ને એમ પણ કહ્યું છે કે સ્ટીલ અને એલ્યુમિનિયમ પર યુએસ ટેરિફના જવાબમાં પસંદગીના યુએસ ઉત્પાદનો પર બદલો ટેરિફ લાદવાનો અધિકાર તેને અનામત રાખે છે. ભારત દ્વારા WTO ને મોકલવામાં આવેલા સંદેશમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે 26 માર્ચ, 2025 ના રોજ, અમેરિકાએ ભારત આવતા અથવા આવતા પેસેન્જર વાહનો અને હળવા ટ્રકો અને કેટલાક ઓટોમોબાઈલ ભાગોની આયાત પર 25 ટકાના ટેરિફ વધારા તરીકે એક પગલું ભર્યું છે.

અમેરિકા કેટલાક ટેકનોલોજી ઉત્પાદનો, ઓટોમોબાઈલ, ઇલેક્ટ્રિક વાહનો, વાઇન, પેટ્રોકેમિકલ ઉત્પાદનો અને સફરજન, બદામ અને આનુવંશિક રીતે સુધારેલા પાક જેવા કૃષિ માલ પર ડ્યુટી છૂટ પણ માંગે છે. તે જ સમયે, તે ભારત સાથે ડેરી સંબંધિત સોદો પણ માંગે છે, પરંતુ ભારતે હજુ સુધી તેના પર કોઈ સોદો કર્યો નથી.

ભારત પ્રસ્તાવિત વેપાર કરાર હેઠળ કાપડ, રત્નો અને ઝવેરાત, ચામડાની ચીજવસ્તુઓ, વસ્ત્રો, પ્લાસ્ટિક, રસાયણો, ઝીંગા, તેલીબિયાં, દ્રાક્ષ અને કેળા જેવા ક્ષેત્રો માટે ડ્યુટી છૂટ ઇચ્છે છે.

જે રીતે બંને દેશો કૃષિ, ઓટો અને અન્ય ક્ષેત્રો અંગે કોઈ ઉકેલ સુધી પહોંચી શકતા નથી, તે પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે કે આ બંને દેશો માટે કયો વિકલ્પ બાકી રહેશે. કેટલાક નિષ્ણાતો કહી રહ્યા છે કે જો સર્વસંમતિ ન બને, તો શક્ય છે કે આ બંને દેશો વચ્ચે એક મીની ટ્રેડ ડીલ થઈ શકે, જેમાં વિવાદિત વિસ્તારો સિવાય તમામ ક્ષેત્રો પર સોદો પૂર્ણ થઈ શકે.