મોદી સરકાર ઉપર ૨૯.૭ લાખ કરોડનું દેવું
આ દેવું ચૂકવવા માટે સરકાર અલગ અલગ માર્ગ શોધી રહી છે : આ દેવું કોરોના દરમ્યાન લેવાયેલી ઉધારી અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રકચર પર થયેલા ભારેખમ ખર્ચને કારણે વધ્યું છે
નવી દિલ્હી, તા.૨૬: મોદી સરકાર ૩૪૬ બિલિયન ડોલર (લગભગ ૨૯.૭ લાખ કરોડ રૂપિયા)ના દેવાનો સામનો કરી રહી છે, જેને ચૂકવવા માટે સરકાર હવે વિવિધ રીતો શોધી રહી છે. કોરોના મહામારી દરમિયાન લેવામાં આવેલા ઉધાર અને માળખાગત સુવિધાઓ પર ભારે ખર્ચને કારણે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં આ દેવું વધ્યું છે. આ ઘટાડવા માટે, રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા અને સરકાર સાથે મળીને જૂની લોનને લાંબા ગાળાના બોન્ડથી બદલી રહ્યા છે.
હવે આ કાર્યમાં સામાન્ય પરિવારો મોટી ભૂમિકા ભજવી રહ્યા છે. લોકો તેમની બચત વીમા કંપનીઓમાં રોકાણ કરી રહ્યા છે, અને આ કંપનીઓ લાંબા ગાળાના સરકારી બોન્ડ ખરીદી રહી છે. માંગ એટલી વધારે છે કે દેશની સૌથી મોટી વીમા કંપની, LIC ના વડાએ ૧૦૦ વર્ષના બોન્ડ જારી કરવાનું સૂચન કર્યું છે.
લોકો તેમની બચત એવી રીતે રોકાણ કરવા માંગે છે જે બેંકો કરતાં લાંબા સમય સુધી ચાલે, બ્લૂમબર્ગે એક અહેવાલમાં ઇન્ડિયા રેટિંગ્સના ડિરેક્ટર સૌમ્યજીત નિયોગીને ટાંકીને જણાવ્યું હતું. આ ભારતના સરકારી બોન્ડ માર્કેટને બદલી રહ્યું છે. નાણા મંત્રાલયે ૧ એપ્રિલથી શરૂ થતા નાણાકીય વર્ષ માટે ૨.૫ લાખ કરોડ રૂપિયાની લોન આપવાનું લક્ષ્ય રાખ્યું છે.
ICICI પ્રુડેન્શિયલ લાઇફ ઇન્શ્યોરન્સના ફિક્સ્ડ ઇન્કમ હેડ વિદ્યા ઐયરે જણાવ્યું હતું કે વીમા ક્ષેત્ર દર વર્ષે ૧૨-૧૩% ના દરે વળદ્ધિ પામી રહ્યું છે, તેથી આ લક્ષ્ય પ્રાપ્ત કરવું શકય છે. ગયા વર્ષે આ વ્યૂહરચના સફળ રહી હતી. સપ્ટેમ્બર ક્વાર્ટરમાં નવા બોન્ડ પર સરેરાશ વ્યાજ દર ૬.૯% હતો, જે પહેલા કરતા ૨૦ બેસિસ પોઈન્ટ ઓછો છે. તેમનો કાર્યકાળ પણ વધારીને ૨૦.૫ વર્ષ કરવામાં આવ્યો.
શ્રીરામ લાઇફ ઇન્શ્યોરન્સના રોકાણ વડા અજિત બેનર્જી કહે છે કે વીમા કંપનીઓ લાંબા ગાળાના બોન્ડ ઇચ્છે છે. તેમની જવાબદારીઓ પૂરી કરવા માટે તેમને આવા રોકાણોની જરૂર છે. બજારમાં સારા લાંબા ગાળાના દેવાના કાગળોની અછત છે, તેથી સરકારી બોન્ડની માંગ રહેશે. આ તકનો લાભ લેવા માટે, સરકારે ૩૦ વર્ષ કે તેથી વધુ સમયગાળાના બોન્ડ્સ તરફ ઉધાર વધારો કર્યો છે. ચાલુ નાણાકીય વર્ષમાં (૩૧ માર્ચ સુધી), ૩૮% લોન ૩૦ વર્ષથી વધુ સમયગાળાના બોન્ડમાં લેવામાં આવી હતી, જે ચાર વર્ષ પહેલાં ૨૫% હતી. આ અઠવાડિયે, નવી દિલ્હી એપ્રિલ-સપ્ટેમ્બર માટે તેની ઉધાર યોજનાની જાહેરાત કરશે.
થોડા વર્ષો પહેલા સુધી, વધતા દેવાને કારણે, બોન્ડ માર્કેટમાં વ્યાજ દર ઝડપથી વધતા હતા, પરંતુ હવે આ માંગ સરકાર માટે રાહતનો વિષય છે. જોકે, પડકારો પણ છે. રાજ્ય સરકારો કલ્યાણકારી યોજનાઓ પર ખર્ચ વધારી રહી છે, જેના કારણે તેમનું દેવું વધી રહ્યું છે. આનાથી વીમા કંપનીઓનો વ્યાજ ઓછો થઈ શકે છે, કારણ કે રાજ્યો વધુ વ્યાજ ચૂકવે છે.
એ., મુખ્ય અર્થશાષાી, આઈસીઆઈ સીઆઈ સિકયોરિટીઝ. પ્રસન્ના કહે છે કે વાસ્તવિક કસોટી એપ્રિલથી શરૂ થતા વર્ષમાં થશે, જ્યારે રાજ્યો પણ લાંબા ગાળાની લોન વેચશે. તેમ છતાં, વીમા ક્ષેત્રના વિકાસથી નીતિ નિર્માતાઓમાં વિશ્વાસ આવ્યો છે. સ્વિસ રી વિશ્લેષકો કહે છે કે આગામી પાંચ વર્ષમાં ભારતનું વીમા બજાર G-૨૦ દેશોમાં સૌથી ઝડપથી વધશે. આમાં, પ્રીમિયમનો ૯૦% હિસ્સો રોકાણ ઉત્પાદનોમાં જશે.
લાંબા બોન્ડની માંગ ચાલુ રહેશે અને વીમા કંપનીઓ આ બજારને આકાર આપવામાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવશે, ICICI પ્રુડેન્શિયલના વિદ્યા ઐયર કહે છે. (રર.૨૨)
(3:01 PM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
