અમદાવાદ :ગુજરાત કાઉન્સિલ ઓન સાયન્સ એન્ડ ટેક્નોલોજી (GUJCOST), ગાંધીનગર દ્વારા ભારતીય અવકાશ સંશોધન સંસ્થા (ISRO) ના સ્પેસ એપ્લિકેશન સેન્ટર (SAC) ના સહયોગથી GujSAC BHAVIKA (ગુજરાત SAC BHAVI) નું આયોજન કરવામાં આવ્યું છે. આ વૈજ્ઞાનિક કાર્યક્રમમાં ધોરણ ૮ થી ૧૧ ના ગુજરાતના શાળાના વિદ્યાર્થીઓ ભાગ લઇ શકે છે. 

ગુજસેક ભાવિકા એ એક પરિવર્તનકારી પહેલ છે જેનો ઉદ્દેશ્ય ગુજરાતના યુવા વૈજ્ઞાનિક મનને આકાર આપવાનો છે, તેમને અવકાશ વિજ્ઞાન અને ટેક્નોલોજીની શોધ કરવા માટે પ્રેરિત કરવાનો છે. તે છ મુખ્ય ઉદ્દેશ્યો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે; અવકાશ વિજ્ઞાનમાં ઉત્સુકતા ફેલાવવી, સંશોધનનો જુસ્સો જગાવવો, રોજિંદા જીવન પર અવકાશ ટેકનોલોજીની અસરને પ્રકાશિત કરવી, STEM કારકિર્દીને પ્રોત્સાહિત કરવી, અવકાશ સાહસોમાં ઉદ્યોગસાહસિક વિશ્વાસ ઉભો કરવો અને વિદ્યાર્થીઓને ISROના YUVIKA જેવા રાષ્ટ્રીય કાર્યક્રમો માટે તૈયાર કરવા. 

એક સપ્તાહનો આ નિવાસી કાર્યક્રમ, ગુજસેક ભાવિકા કાર્યક્રમ 15 મી નવેમ્બરથી 23 મી નવેમ્બર 2025 સુધી યોજાઇ રહ્યો છે. સમગ્ર ગુજરાતમાં 33 જિલ્લામાંથી કુલ 91 વિદ્યાર્થીઓ (32 છોકરીઓ અને 59 છોકરાઓ) અને 10 શિક્ષકો ની આ કાર્યક્રમ માટે પસંદગી કરવામાં આવી છે.

 નિલેશ એમ. દેસાઈ, ડિરેક્ટર, સ્પેસ એપ્લિકેશન્સ સેન્ટર, ઈસરો ૧૫ નવેમ્બર ૨૦૨૫ ના રોજ સવારે ૧૦:૩૦ વાગ્યે SAC-ISRO ના યશપાલ ઓડિટોરિયમમાં GUJCOST ના સલાહકાર અને સભ્ય સચિવ ડૉ. નરોત્તમ સાહૂ અને SAC અને GUJCOST ના અધિકારીઓની હાજરીમાં આ કાર્યક્રમનું ઉદ્ઘાટન કરશે.

 આ વર્ષે, GUJCOST એ ગુજરાત ભરના ગ્રામ્ય અને પંચાયત વિસ્તારોના વિદ્યાર્થીઓની મહત્તમ ભાગીદારી સુનિશ્ચિત કરવા માટે ખાસ પ્રયાસ કર્યો છે. તેનો ઉદ્દેશ્ય ગ્રામીણ વિસ્તારોના વિદ્યાર્થીઓને અવકાશ વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજીની રસપ્રદ દુનિયાનું અન્વેષણ કરવા માટે સમાન પ્લેટફોર્મ પૂરું પાડવાનો છે. અવકાશ વિજ્ઞાનના ક્ષેત્રોમાં પ્રોત્સાહન આપવાથી ગ્રામીણ-શહેરી અંતર દૂર થશે, વિજ્ઞાન શિક્ષણમાં સમાવેશકતાને પ્રોત્સાહન મળશે, અને નાના શહેરો અને ગામડાઓના યુવાન ને વૈજ્ઞાનિક ક્ષેત્રોમાં કારકિર્દી બનાવવા માટે સશક્ત બનાવવામાં મદદ મળશે. આ  કાર્યક્રમમાં વિદ્યાર્થીઓના પ્રતિભાને દર્શાવવાનો, પાયાના સ્તરે વૈજ્ઞાનિક જિજ્ઞાસાને મજબૂત બનાવવાનો અને ગુજરાતમાં ભવિષ્ય માટે તૈયાર વૈજ્ઞાનિક સમુદાયના નિર્માણમાં યોગદાન આપવાનો ઉદ્દેશ્ય ધરાવે છે. 

ગુજસેક ભાવિકા એ માત્ર એક શૈક્ષણિક કાર્યક્રમ નથી પરંતુ અવકાશ વિજ્ઞાનમાં એક આકર્ષક પ્રવાસ છે. આ પહેલમાં રોબોટિક કિટ્સ સાથે કામ કરવું, મોડલ રોકેટરીમાં ભાગ લેવો અને સ્પેસ ટેક્નોલોજીના મુખ્ય સિદ્ધાંતોનું અન્વેષણ કરવું જેવી પ્રવૃત્તિઓનો સમાવેશ થાય છે. આ પ્રવૃત્તિઓ જિજ્ઞાસાને ઉત્તેજન આપવા અને વિદ્યાર્થીઓને અવકાશ સંશોધન અને ટેક્નોલોજીમાં કારકિર્દીની વિચારણા કરવા પ્રેરિત કરવા માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે. 

કાર્યક્રમનું મુખ્ય પાસું ISROના વૈજ્ઞાનિકો સાથે સીધો સંપર્ક છે, જેઓ વિદ્યાર્થીઓ સાથે અવકાશ સંશોધન અને ભારતીય અવકાશ મિશનના ભાવિ વિશે ચર્ચામાં જોડાશે. સહભાગીઓને સ્પેસ એપ્લિકેશન સેન્ટર (SAC-ISRO), ફિઝિકલ રિસર્ચ લેબોરેટરી (PRL), ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફોર પ્લાઝમા રિસર્ચ (IPR), ઈન્ટરનેશનલ ઑટોમોબાઈલ સેંટર ઑફ એક્સેલેન્સ (iACE), PDPU ના 1 MW સૉલર પાવર પ્લાન્ટ અને ગુજરાત સાયન્સ સિટી સહિત અનેક પ્રતિષ્ઠિત સંશોધન સંસ્થાઓની મુલાકાત લેવાની તક પણ મળશે. વિક્રમ સારાભાઈ સ્પેસ એક્ઝિબિશન (VSSE) પણ એક મુખ્ય વિશેષતા હશે, જે વિદ્યાર્થીઓને ભારતની અવકાશ સિદ્ધિઓ અને નવીનતાઓનો અનુભવ પ્રદાન કરશે. 

આ કાર્યક્રમ દરમિયાન, વિદ્યાર્થીઓ રિમોટ સેન્સિંગ, અર્થ ઑબ્સરવેંસ એપ્લિકેશન્સ, ક્લીન રૂમ, ક્વોન્ટમ ટેકનોલોજી અને ક્વોન્ટમ કોમ્યુનિકેશન વગેરે જેવા વિવિધ અવકાશ વિજ્ઞાન વિષયોનું અન્વેષણ પણ કરી શકશે. 

આ પહેલ દ્વારા, ગુજરાતના વિદ્યાર્થીઓ માત્ર મૂલ્યવાન વૈજ્ઞાનિક જ્ઞાન જ નહીં, પરંતુ અવકાશ વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજીના ઝડપથી વિકસતા ક્ષેત્રોમાં વિકાસ માટે જરૂરી વિવેચનાત્મક વિચારસરણી અને સમસ્યાનું નિરાકરણ કરવાની કુશળતા પણ વિકસાવશે. 

આ કાર્યક્રમ થકી ગુજરાતના ભવિષ્ય અવકાશ વૈજ્ઞાનિકો અને ઇજનેરોને નવીન શોધ કરવા અને નવીનતા લાવવા માટેની અમુલ્ય તક આપશે.

 તેમના સંપર્કને વિસ્તૃત કરીને, આ કાર્યક્રમ ગુજરાતના યુવાનોને અવકાશ વિજ્ઞાનની પહેલોમાં સક્રિયપણે ભાગ લેવા માટે સશક્ત બનાવશે, જે ભારતના વાઇબ્રન્ટ અવકાશ સંશોધન સમુદાયમાં ભાવિ યોગદાનકર્તાઓને પ્રોત્સાહન આપશે.