અમદાવાદ તા. ૨૪ : ખાદ્યતેલના બજાર ભાવમાં ઉછાળો આવ્‍યો છે, જેના કારણે ઘરગથ્‍થુ બજેટ તાણ અનુભવે છે અને બજારની માંગ મંદ પડી છે. સ્ત્રોતો ભાવ વધારા માટે અનેક વૈશ્વિક પરિબળોને જવાબદાર માને છે, જેના પરિણામે મોટા ભાગના ખાદ્યતેલોમાં રૂ. ૫૦ થી રૂ. ૭૦ પ્રતિ ૧૦ કિલોનો વધારો થયો છે.

કપાસિયા તેલની કિંમત હવે ૯૭૫ રૂપિયા પ્રતિ ૧૦ કિલો છે, જે ત્રણ મહિના પહેલા ૯૩૦ રૂપિયા હતી. એ જ રીતે, સોયાબીન તેલ રૂ. ૯૧૦ પ્રતિ ૧૦ કિલોથી વધીને રૂ. ૯૭૦ પર પહોંચી ગયું છે અને રાઇસ બ્રાન તેલ હવે રૂ. ૯૫૦ છે, જે રૂ. ૮૯૦ પ્રતિ ૧૦ કિલો છે.

રશિયા અને યુક્રેનમાંથી સૂર્યમુખી તેલનો મર્યાદિત પુરવઠો, ઓફ-સિઝન ઉત્‍પાદન અને પાકને અસર કરતા ઊંચા તાપમાને ભાવ વધારામાં નોંધપાત્ર ફાળો આપ્‍યો છે.

યુક્રેન સૂર્યમુખી તેલનો મુખ્‍ય ઉત્‍પાદક હોવાથી ચાલી રહેલા રશિયા-યુક્રેન સંઘર્ષે પરિસ્‍થિતિને વધુ વણસાવી છે.વૈશ્વિક પરિબળો ખાદ્ય તેલના ભાવને નોંધપાત્ર રીતે અસર કરી રહ્યા છે. આ વૈશ્વિક પ્રભાવોને કારણે તેલની છૂટક કિંમતોમાં વધઘટ થઈ છે અને સ્‍થાનિક માંગ પ્રમાણમાં ઓછી છે. સીંગતેલના ભાવ રૂ. ૨,૭૫૦ થી રૂ. ૨,૮૦૦ પ્રતિ ૧૫ કિલોની આસપાસ છે, એમ ફેડરેશન ઓફ ગુજરાત એડિબલ ઓઇલ ટ્રેડર્સના ચેરમેન પ્રતાપ ચંદને જણાવ્‍યું હતું.

વધારાના વિક્ષેપોમાં આજર્ેિન્‍ટનામાં કામદારોના વિરોધ અને બ્રાઝિલમાં પૂરનો સમાવેશ થાય છે, જેણે સોયાબીન તેલના પુરવઠાને ગંભીર અસર કરી છે. સોયાબીનના પીલાણમાં ઘટાડો અને આજર્ેિન્‍ટનાથી બ્રાઝિલ થઈને નીચા શિપમેન્‍ટને કારણે સપ્‍લાયમાં ઘટાડો થયો છે, જેના કારણે ભાવમાં વધારો થયો છે.

ઇઝરાયેલ-પેલેસ્‍ટાઇન સંઘર્ષે સપ્‍લાય ચેઇનને વધુ વિક્ષેપિત કરી છે. વર્તમાન ભાવ વધારા છતાં, નિષ્‍ણાતો સ્‍થિરતાની અપેક્ષા રાખે છે.  બજારની સ્‍થિતિ વ્‍યવસ્‍થિત થવાથી અને ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ સંભવિત રીતે હળવા થવાથી સ્‍થિરતાની અપેક્ષા છે. તકરારનું નિરાકરણ સપ્‍લાય ચેઇનની સ્‍થિરતામાં સુધારો કરી શકે છે અને ભાવમાં ઘટાડો કરી શકે છે. આગામી લણણીની સિઝનમાં ઉત્‍પાદનમાં વધારો થવાથી પુરવઠામાં વધારો થવાની ધારણા છે, જે કિંમતોને સ્‍થિર કરવામાં મદદ કરશે. ફુગાવાને નિયંત્રિત કરવા અને કૃષિ ક્ષેત્રને ટેકો આપવા માટેના સરકારી પગલાં પણ બજારની સ્‍થિરતામાં ફાળો આપી શકે છે,  એક ખાદ્ય તેલ ઉત્‍પાદક કંપનીના એમડી પ્રિયમ પટેલે જણાવ્‍યું હતું.