મુખ્ય સમાચાર
News of Saturday, 1st April 2023

ટોલ ટેક્ષ - LPG - ગોલ્‍ડ - IT - સેવિંગ - પેન્‍શનના નવા નિયમો લાગુ

સામાન્‍ય માણસને સ્‍પર્શતા અને ગજવાને અસર કરતા અનેક નિયમો આજથી બદલાઇ ગયા કોમર્શિયલ બાટલો સસ્‍તો : નવી ટેક્ષ વ્‍યવસ્‍થા : ૭ લાખની આવક ટેક્ષ ફ્રી : એક્‍સપ્રેસ-વે પર મુસાફરી મોંઘી : જ્‍વેલરી પર હોલમાર્કિંગ ફરજીયાત : મ્‍યુ. ફંડમાં ફેરફાર : કાર - બાઇક મોંઘા : મહિલા સમ્‍માન બચત પત્ર શરૂ

નવી દિલ્‍હી તા. ૧ : આજે એટલે કે ૧ એપ્રિલથી નવું નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૩-૨૪ શરૂ થયું છે. આ સાથે, આવા ઘણા નિર્ણયો લાગુ કરવામાં આવ્‍યા છે, જે તમારા જીવનને અસર કરશે. ઉદાહરણ તરીકે, ન્‍યૂટેક્‍સ શાસન હેઠળ ૭ લાખ રૂપિયા સુધીની આવક મફત કરવામાં આવી છે, જયારે રાષ્ટ્રીય પેન્‍શન યોજનાના નિયમોમાં મહત્‍વપૂર્ણ ફેરફારો કરવામાં આવ્‍યા છે.

૧. નવી ટેક્‍સ વ્‍યવસ્‍થા આજથી અમલમાં આવી છે. આ સિસ્‍ટમ હેઠળ, જો કરદાતાની વાર્ષિક આવક ૭ લાખ રૂપિયા છે, તો તેણે કોઈ ટેક્‍સ ચૂકવવો પડશે નહીં. જો કે, રોકાણ અને આવાસ ભથ્‍થા જેવી મુક્‍તિ સાથે જૂની કર વ્‍યવસ્‍થામાં કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવ્‍યો નથી. નવી કર વ્‍યવસ્‍થા હેઠળ પ્રથમ વખત ૫૦,૦૦૦ રૂપિયાના સ્‍ટાન્‍ડર્ડ ડિડક્‍શનનો લાભ પણ પ્રસ્‍તાવિત કરવામાં આવ્‍યો છે.

 ૨. નાણાપ્રધાને નવી ટેક્‍સ સિસ્‍ટમ એટલે કે ટેક્‍સ સિસ્‍ટમને કોઈપણ મુક્‍તિ વિના ‘ડિફોલ્‍ટ' બનાવવાનો પ્રસ્‍તાવ મૂક્‍યો છે. આનો અર્થ એ છે કે જો તમે તમારા આવકવેરા રિટર્નમાંથી નાપસંદ ન કર્યો હોય, તો તમે આપમેળે નવી કર વ્‍યવસ્‍થામાં જશો. આ સિવાય ટેક્‍નિકલ સેવાઓ માટેની રોયલ્‍ટી અને ફી પર ટેક્‍સનો દર ૧૦ ટકાથી વધારીને ૨૦ ટકા કરવામાં આવશે.

૩. પાંચ લાખ રૂપિયાથી વધુ વાર્ષિક પ્રીમિયમની પોલિસીના કિસ્‍સામાં પ્રાપ્ત રકમ પર કર મુક્‍તિની મર્યાદા સમાપ્ત થશે. આ હેઠળ, ૧ એપ્રિલ, ૨૦૨૩ પછી જારી કરાયેલ તમામ જીવન વીમા પોલિસીઓ (યુનિટ લિંક્‍ડ વીમા પોલિસી અથવા ULIP સિવાય)ની પાકતી મુદતની રકમ, જેનું વાર્ષિક પ્રીમિયમ રૂ. ૫ લાખથી વધુ છે, તેના પર ટેક્‍સ લાગશે.

૪. સરકારે શુક્રવારે નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૩-૨૪ ના એપ્રિલ-જૂન ક્‍વાર્ટર માટે મોટાભાગની નાની બચત યોજનાઓ પરના વ્‍યાજ દરોમાં વધારો કર્યો છે. જો કે, લોકપ્રિય ડિપોઝિટ સ્‍કીમ PPF અને બેંકો સાથેની બચત થાપણો પરના વ્‍યાજ દરો એપ્રિલ-જૂન ક્‍વાર્ટર માટે અનુક્રમે ૭.૧ ટકા અને ૪ ટકાના દરે યથાવત રાખવામાં આવ્‍યા છે. અન્‍ય બચત યોજનાઓમાં વ્‍યાજ દર ૦.૧ ટકાથી વધારીને ૦.૭ ટકા કરવામાં આવ્‍યા છે.

 ૫. મહિલાઓ માટે એક નવી નાની બચત યોજના ‘મહિલા સન્‍માન બચત પત્ર' શરૂ કરવામાં આવશે. આમાં એક સમયે મહિલા કે યુવતીના નામે બે લાખ રૂપિયા સુધીનું રોકાણ કરી શકાય છે. આ યોજના હેઠળ ૭.૫ ટકાના નિતિ દરે વ્‍યાજ મળશે. આ સાથે આંશિક ઉપાડનો વિકલ્‍પ પણ ઉપલબ્‍ધ હશે.

 ૬. વરિષ્ઠ નાગરિક બચત યોજના હેઠળ જમા મર્યાદા ૧૫ લાખ રૂપિયાથી વધારીને ૩૦ લાખ રૂપિયા કરવામાં આવશે. બીજી તરફ, માસિક આવક યોજના હેઠળ, જમા મર્યાદાને વધારીને નવ લાખ રૂપિયા કરવામાં આવશે.

૭. સરકારે નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૩-૨૪ ના એપ્રિલ-જૂન ક્‍વાર્ટર માટે મોટાભાગની નાની બચત યોજનાઓ પર વ્‍યાજ દરમાં વધારો કર્યો છે. જો કે, લોકપ્રિય ડિપોઝિટ સ્‍કીમ PPF અને બેંકો સાથેની બચત થાપણો પરના વ્‍યાજ દરો એપ્રિલ-જૂન ક્‍વાર્ટર માટે અનુક્રમે ૭.૧ ટકા અને ૪ ટકાના દરે યથાવત રાખવામાં આવ્‍યા છે. અન્‍ય બચત યોજનાઓમાં વ્‍યાજ દર ૦.૧ ટકાથી વધારીને ૦.૭ ટકા કરવામાં આવ્‍યા છે.

 ૮. એપ્રિલ ૧ થી, બોન્‍ડ્‍સ અથવા નિતિ આવક ઉત્‍પાદનોમાં રોકાણ કરતા મ્‍યુચ્‍યુઅલ ફંડ્‍સમાં ટૂંકા ગાળાના મૂડી લાભો વસૂલવામાં આવશે. અત્‍યાર સુધી રોકાણકારો તેના પર લાંબા ગાળાના મૂડી લાભ મેળવતા હતા અને તેથી આ રોકાણ લોકપ્રિય હતું. હાલમાં, બોન્‍ડ્‍સ અથવા ફિક્‍સ્‍ડ ઇન્‍કમ પ્રોડક્‍ટ્‍સ સાથે જોડાયેલા મ્‍યુચ્‍યુઅલ ફંડ્‍સમાં રોકાણ કરનારા રોકાણકારો ત્રણ વર્ષ માટે કેપિટલ ગેઇન પર ઇન્‍કમ ટેક્‍સ ચૂકવે છે.

૯. મારૂતિ સુઝુકી, ટાટા મોટર્સ જેવી વાહન કંપનીઓ ૧ એપ્રિલથી સખત ઉત્‍સર્જન ધોરણો લાગુ કર્યા પછી તેમના વિવિધ મોડલની કિંમતોમાં વધારો કરી રહી છે.

 ૧૦. નેશનલ સ્‍ટોક એક્‍સચેન્‍જ  એ એપ્રિલ ૧ થી રોકડ ઇક્‍વિટી અને ફયુચર્સ અને ઓપ્‍શન્‍સ સેગમેન્‍ટમાં ટ્રાન્‍ઝેક્‍શન ચાર્જિસમાં છ ટકાનો વધારો પાછો ખેંચવાનો નિર્ણય કર્યો છે. વધારાની ફી ૧ જાન્‍યુઆરી, ૨૦૨૧થી અમલમાં આવી છે. એલપીજી સિલિન્‍ડર થયું સસ્‍તું, નાણાકીય વર્ષના પ્રથમ દિવસે ૯૨ રૂપિયા સુધીની રાહત, નાની બચત યોજનાઓ પર સરકારની ભેટ, નવા વ્‍યાજ દર એકાઉન્‍ટ ચેક, ભ્‍ફગ્‍ ગ્રાહકોને મળશે ઈં ૫૬ લાખનો આંચકો, બેંક હવે આવા વ્‍યવહારો માટે ચાર્જ લેશે

૧૧. વિદેશ યાત્રા માટે ક્રેડિટ કાર્ડની ચૂકવણી ભારતીય રિઝર્વ બેંકની લિબરલાઈઝ્‍ડ રેમિટન્‍સ સ્‍કીમ હેઠળ લાવવામાં આવશે. તેનો હેતુ એ સુનિતિ કરવાનો છે કે આવા ખર્ચાઓ ટેક્‍સ કલેક્‍શન એટ સોર્સના કાર્યક્ષેત્ર હેઠળ આવે. જેમાં એક કરોડ રૂપિયા સુધીની લોન માટે વાર્ષિક ગેરંટી ફી મહત્તમ બે ટકાથી ઘટાડીને ૦.૩૭ ટકા કરવામાં આવી રહી છે. આનાથી નાના ઉદ્યોગો માટે ક્રેડિટનો એકંદર ખર્ચ ઘટશે. ગેરંટી મર્યાદા ૨ કરોડ રૂપિયાથી વધારીને ૫ કરોડ રૂપિયા કરવામાં આવી છે.

 ૧૩. નવી ફોરેન ટ્રેડ પોલિસી પણ ૧ એપ્રિલથી અમલમાં આવશે. તે ૨૦૩૦ સુધીમાં દેશની નિકાસને ૨ ટ્રિલિયન ડોલર સુધી વધારવા, ભારતીય રૂપિયાને વૈશ્વિક ચલણ બનાવવા અને ઈ-કોમર્સ નિકાસને પ્રોત્‍સાહન આપવાનું લક્ષ્ય રાખે છે. FTP ૨૦૨૩ sei-commerce નિકાસને પણ પ્રોત્‍સાહન મળશે અને ૨૦૩૦ સુધીમાં તે વધીને ઼૨૦૦-૩૦૦ બિલિયન થવાની ધારણા છે. આ ઉપરાંત, કુરિયર સેવાઓ દ્વારા નિકાસ માટેની મૂલ્‍ય મર્યાદા પ્રતિ કન્‍સાઈનમેન્‍ટ રૂ. ૫ લાખથી વધારીને રૂ. ૧૦ લાખ કરવામાં આવી રહી છે.

૧૪. ૧ એપ્રિલથી નેશનલ પેન્‍શન સિસ્‍ટમના નિયમો પણ બદલાઈ રહ્યા છે. હવે વાર્ષિક પેન્‍શન મેળવવા ઇચ્‍છુક સબ્‍સ્‍ક્રાઇબર્સ માટે અથવા તમારા ગ્રાહકને જાણો (KYC) અથવા ઉપાડ સંબંધિત દસ્‍તાવેજો અપલોડ કરવા માટે તેમાંથી બહાર નીકળવું ફરજિયાત કરવામાં આવ્‍યું છે.

વાણિજિયક એલપીજી સસ્‍તું

આજથી એલપીજી સિલિન્‍ડરના ભાવમાં ફેરફાર કરવામાં આવ્‍યો છે. ૧૯ કિલોના કોમર્શિયલ એલપીજી સિલિન્‍ડરની કિંમતમાં ૯૧.૫૦ રૂપિયાનો ઘટાડો કરવામાં આવ્‍યો છે. દિલ્‍હીમાં ૧૯ કિલોના કોમર્શિયલ સિલિન્‍ડરની નવી કિંમત ૨,૦૨૮ રૂપિયા હશે. જોકે, ઘરેલુ રાંધણ ગેસના ભાવમાં કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવ્‍યો નથી. પેટ્રોલિયમ કંપનીઓ દર મહિનાની પહેલી તારીખે રાંધણ ગેસનું વેચાણ કરે છે.

નવી કર વ્‍યવસ્‍થા

દેશમાં ૧ એપ્રિલથી એટલે કે આજથી નવા આવકવેરા સ્‍લેબ લાગુ કરવામાં આવ્‍યા છે. સરકારે સામાન્‍ય બજેટ ૨૦૨૩માં નવા સ્‍લેબની જાહેરાત કરી હતી, જેમાં સ્‍લેબની સંખ્‍યા ૬થી ઘટાડીને પાંચ કરવામાં આવી હતી. સરકારે કહ્યું છે કે નવી ટેક્‍સ વ્‍યવસ્‍થા ડિફોલ્‍ટ હશે. જો કોઈ જૂના શાસનને પસંદ કરવા માંગે છે, તો તેના માટે તેણે ફોર્મ ભરવું પડશે.

સાત લાખ રૂપિયા સુધીની કમાણી કરમુક્‍ત

આજથી આવકવેરા મુક્‍તિ મર્યાદા ૫ લાખ રૂપિયાથી વધીને ૭ લાખ રૂપિયા થઈ ગઈ છે. જો કે, આ લાભ એવા લોકોને મળશે જેઓ નવી કર વ્‍યવસ્‍થા પસંદ કરશે. નવી કર વ્‍યવસ્‍થામાં, આવકવેરા કાયદાની કલમ ૮૭A હેઠળ કર મુક્‍તિ ૧૨,૫૦૦ રૂપિયાથી વધારીને ૨૫,૦૦૦ રૂપિયા કરવામાં આવી છે. જો કે, નવા શાસન હેઠળ, ૭ લાખ રૂપિયા સુધીની આવક પર શૂન્‍ય ટેક્‍સનો લાભ લેનારાઓને ૮૦C હેઠળ મુક્‍તિનો લાભ નહીં મળે.

એક્‍સપ્રેસ વે પર મુસાફરી

કરવી મોંઘી

આજથી દેશના હાઈવે અને એક્‍સપ્રેસ વે પર મુસાફરી કરવી મોંઘી થઈ શકે છે. આજથી દિલ્‍હી મેરઠ એક્‍સપ્રેસવે અને ફણ્‍-૯ પર ટોલ ટેક્‍સમાં લગભગ ૧૦ ટકાનો વધારો કરવામાં આવ્‍યો છે. મુંબઈ-પુણે એક્‍સપ્રેસ વે પર ટોલના દરમાં વધારો કરવાની પણ જાહેરાત કરવામાં આવી છે. હવે આ એક્‍સપ્રેસ વે પર મુસાફરી કરવા માટે ૧૮ ટકા વધુ ટોલ ચૂકવવો પડશે. દરેક નાણાકીય વર્ષની શરૂઆતમાં ટોલ ટેક્‍સમાં સુધારો કરવામાં આવે છે.

જવેલરી પર હોલમાર્કિંગ ફરજિયાત

આજ થી સોનાના દાગીના પર હોલમાર્કિંગ ફરજિયાત કરવામાં આવ્‍યું છે. આજથી માત્ર ૬ અંકનું આલ્‍ફાન્‍યૂમેરિક હોલમાર્કિંગ માન્‍ય રહેશે. ૪ અંકના હોલમાર્ક યુનિક આઇડેન્‍ટિફિકેશનવાળી જવેલરી હવે વેચવામાં આવશે નહીં.

નાની બચત યોજનાના

વ્‍યાજ દરોમાં વધારો

આજથી, નાની બચતમાં રોકાણ કરનારાઓને થાપણો પર વધુ વ્‍યાજ મળશે. સરકારે એપ્રિલ-જૂન ૨૦૨૩ ક્‍વાર્ટર માટે વ્‍યાજ દરમાં વધારો કર્યો છે. નાની બચત યોજનાઓ પરના વ્‍યાજ દરમાં ૭૦ બેસિસ પોઈન્‍ટ્‍સ (BPS)નો વધારો કરવામાં આવ્‍યો છે. નાણા મંત્રાલય દ્વારા જારી કરાયેલા નોટિફિકેશનમાં કહેવામાં આવ્‍યું છે કે વરિષ્ઠ નાગરિક યોજના, માસિક આવક યોજના, રાષ્ટ્રીય બચત પ્રમાણપત્ર, કિસાન વિકાસ પત્ર અને સુકન્‍યા સમૃદ્ધિ યોજના જેવી યોજનાઓના વ્‍યાજ દરમાં વધારો કરવામાં આવ્‍યો છે.

મ્‍યુચ્‍યુઅલ ફંડમાં ફેરફાર

નવા નાણાકીય વર્ષથી એટલે કે ૧ એપ્રિલથી, ડેટ મ્‍યુચ્‍યુઅલ ફંડમાં કરાયેલા રોકાણ પર ટૂંકા ગાળાના મૂડી લાભ હેઠળ કર લાગશે. સરકારે લાંબા ગાળાના મૂડી લાભને નાબૂદ કર્યો છે. જો કોઈ વ્‍યક્‍તિ ડેટ મ્‍યુચ્‍યુઅલ ફંડને ૩૬ મહિના પહેલાં રિડીમ કર્યા પછી યુનિટ્‍સ વેચે છે, તો નફા પર ટૂંકા ગાળાના મૂડી લાભ તરીકે કર લાગે છે. પરંતુ ૩૬ મહિનાથી વધુ સમય સુધી હોલ્‍ડિંગ કર્યા પછી, એકમોના વેચાણ પર લાંબા ગાળાના મૂડી લાભો વસૂલવામાં આવે છે.

(10:48 am IST)